خونریزی لثه؛ چه زمانی باید نگران باشیم؟
مشاهده خون هنگام مسواک زدن یا استفاده از نخ دندان، تجربهای است که بسیاری از افراد آن را نادیده میگیرند. در حالی که خونریزی لثه همیشه طبیعی نیست و در بسیاری از موارد میتواند اولین نشانه التهاب یا بیماری لثه باشد.
اگر این مشکل به موقع درمان نشود، ممکن است به تحلیل لثه، لق شدن دندانها و حتی از دست دادن آنها منجر شود. خوشبختانه در بیشتر موارد، با تشخیص زودهنگام و رعایت بهداشت دهان و دندان میتوان از پیشرفت بیماری جلوگیری کرد.
در این مقاله با مهمترین علتهای خونریزی لثه، روشهای درمان و زمان مناسب مراجعه به دندانپزشک آشنا میشوید.
آیا خونریزی لثه طبیعی است؟
خیر. لثه سالم هنگام مسواک زدن یا نخ دندان کشیدن نباید خونریزی کند.
گاهی اگر برای مدت طولانی از نخ دندان استفاده نکرده باشید، ممکن است در یکی دو روز اول مقدار کمی خون مشاهده شود؛ اما اگر خونریزی ادامه پیدا کند یا مکرر باشد، لازم است علت آن بررسی شود.
مهمترین علتهای خونریزی لثه
تجمع پلاک و جرم دندان
شایعترین علت خونریزی لثه، تجمع پلاکهای باکتریایی روی دندانها و لبه لثه است. اگر پلاکها به موقع تمیز نشوند، به جرم تبدیل شده و باعث التهاب لثه میشوند.
التهاب لثه (ژنژیویت)
ژنژیویت اولین مرحله بیماری لثه است و معمولاً با علائم زیر همراه است:
- خونریزی هنگام مسواک زدن
- قرمزی لثه
- تورم لثه
- حساسیت هنگام لمس
در این مرحله، با جرمگیری و رعایت بهداشت دهان معمولاً بیماری به طور کامل قابل درمان است.
بیماری پیشرفته لثه (پریودنتیت)
اگر التهاب لثه درمان نشود، ممکن است به پریودنتیت تبدیل شود. در این مرحله، علاوه بر لثه، استخوان نگهدارنده دندان نیز درگیر میشود.
علائم آن عبارتاند از:
- خونریزی مکرر
- تحلیل لثه
- بوی بد دهان
- لق شدن دندان
- ایجاد فاصله بین دندانها
مسواک زدن با فشار زیاد
استفاده از مسواک زبر یا وارد کردن فشار بیش از حد هنگام مسواک زدن نیز میتواند باعث آسیب به لثه و خونریزی شود.
تغییرات هورمونی
در دوران بارداری، بلوغ یا یائسگی، تغییرات هورمونی ممکن است حساسیت لثه را افزایش داده و احتمال خونریزی را بیشتر کند.
کمبود برخی ویتامینها
کمبود ویتامین C و ویتامین K میتواند سلامت بافت لثه را تحت تأثیر قرار دهد و زمینه خونریزی را فراهم کند.
مصرف برخی داروها
داروهای رقیقکننده خون مانند وارفارین یا برخی داروهای ضدانعقاد ممکن است احتمال خونریزی لثه را افزایش دهند.
چه زمانی خونریزی لثه خطرناک است؟
در صورت مشاهده هر یک از موارد زیر، بهتر است در اسرع وقت به دندانپزشک مراجعه کنید:
- خونریزی بیش از یک هفته ادامه داشته باشد.
- خونریزی بدون مسواک زدن یا نخ دندان اتفاق بیفتد.
- لثهها متورم یا دردناک باشند.
- بوی بد دهان به طور مداوم وجود داشته باشد.
- دندانها لق شده باشند.
- چرک از اطراف لثه خارج شود.
- لثه به مرور تحلیل برود.
این علائم میتوانند نشانه بیماریهای پیشرفته لثه باشند.
خونریزی لثه چگونه درمان میشود؟
روش درمان به علت اصلی بستگی دارد.
جرمگیری دندان
در بیشتر موارد، جرمگیری اولین و مؤثرترین اقدام درمانی است. با حذف جرم و پلاک، التهاب کاهش یافته و خونریزی به تدریج برطرف میشود.
رعایت صحیح بهداشت دهان
- مسواک زدن دو بار در روز
- استفاده روزانه از نخ دندان
- استفاده از دهانشویه در صورت تجویز دندانپزشک
رعایت این موارد نقش مهمی در کنترل التهاب لثه دارد.
درمان بیماری لثه
در موارد پیشرفته، ممکن است به درمانهای تخصصی مانند جرمگیری عمقی، پاکسازی ریشه یا جراحی لثه نیاز باشد.
اصلاح روش مسواک زدن
استفاده از مسواک نرم و یادگیری روش صحیح مسواک زدن میتواند از آسیب بیشتر به لثه جلوگیری کند.
چگونه از خونریزی لثه پیشگیری کنیم؟
برای حفظ سلامت لثه، رعایت نکات زیر توصیه میشود:
- روزانه حداقل دو بار مسواک بزنید.
- از نخ دندان استفاده کنید.
- هر شش ماه یکبار برای معاینه و جرمگیری مراجعه کنید.
- مصرف دخانیات را ترک کنید.
- رژیم غذایی سرشار از میوه و سبزیجات داشته باشید.
- آب کافی بنوشید.
- بیماریهایی مانند دیابت را کنترل کنید.
آیا خونریزی لثه میتواند باعث از دست دادن دندان شود؟
بله. اگر علت خونریزی، بیماری پیشرفته لثه باشد و درمان انجام نشود، التهاب به استخوان اطراف دندان گسترش پیدا میکند. در نتیجه، دندانها به مرور لق شده و ممکن است از دست بروند.
به همین دلیل، نادیده گرفتن خونریزی لثه به هیچ عنوان توصیه نمیشود.
چه زمانی باید به دندانپزشک مراجعه کنیم؟
در صورت مشاهده شرایط زیر، مراجعه به دندانپزشک ضروری است:
- خونریزی مداوم یا شدید
- تورم و درد لثه
- بوی بد دهان که برطرف نمیشود
- لق شدن دندانها
- تحلیل لثه
- خروج چرک از اطراف دندان
تشخیص و درمان زودهنگام میتواند از آسیبهای جدی به لثه و دندان جلوگیری کند.
جمعبندی
خونریزی لثه معمولاً اولین هشدار بدن درباره وجود التهاب یا بیماری لثه است. اگرچه گاهی این مشکل به دلیل مسواک زدن نادرست یا حساسیت موقت ایجاد میشود، اما در بسیاری از موارد نشانه تجمع جرم، ژنژیویت یا پریودنتیت است.
رعایت بهداشت دهان، جرمگیری منظم و مراجعه بهموقع به دندانپزشک، بهترین راه برای درمان و پیشگیری از مشکلات جدیتر لثه است. اگر خونریزی لثه بیش از چند روز ادامه پیدا کرد یا با علائمی مانند تورم، درد یا لق شدن دندان همراه بود، بهتر است هرچه سریعتر تحت معاینه قرار بگیرید.
سوالات متداول
آیا خونریزی لثه هنگام مسواک زدن طبیعی است؟
خیر. لثه سالم نباید هنگام مسواک زدن خونریزی کند. خونریزی مکرر معمولاً نشانه التهاب یا بیماری لثه است.
آیا جرمگیری باعث درمان خونریزی لثه میشود؟
در بسیاری از موارد بله. اگر علت خونریزی تجمع جرم و پلاک باشد، جرمگیری میتواند التهاب را کاهش داده و خونریزی را برطرف کند.
کمبود چه ویتامینی باعث خونریزی لثه میشود؟
کمبود ویتامین C و در برخی موارد ویتامین K میتواند احتمال خونریزی لثه را افزایش دهد، اما تشخیص علت دقیق باید توسط پزشک یا دندانپزشک انجام شود.
آیا خونریزی لثه میتواند نشانه بیماری جدی باشد؟
بله. در برخی موارد، خونریزی مداوم میتواند نشانه بیماریهای پیشرفته لثه یا حتی برخی مشکلات عمومی بدن باشد و نیاز به بررسی دارد.
برای پیشگیری از خونریزی لثه چه کارهایی انجام دهیم؟
مسواک زدن صحیح، استفاده روزانه از نخ دندان، جرمگیری منظم، ترک دخانیات و مراجعه دورهای به دندانپزشک مهمترین راههای پیشگیری هستند.
نظرات کاربران